Hoɗo!!



Hoɗo!!

Jinngol hoɗannde

         Wanndiraaɓe tedduɓe, jinngol hoɗannde e ndonaandi pine e tawaa-tawi ko neesu aadee, ina jeyanoo he ko ɓurnoo addude caɗeele Hakkunde Fulɓe he yontaaji ɓennuɗi, waɗi ɗuum leñol Fulɓe ko leñol jaajngol, eɓe koɗi he ko ɓuri jaalaade he ngenndiiji duunde Afrik, tee eɗen nganndi ngenndiiji duunde Afrik ko ƴeloñ peccakoñ he dow nafa ngenndiiji duunde Orope, tee kadi kala ngenndi he duunde Orope, ɗi tami ɗemngal mum keeringal janngetengal e tawangal mum keeringal, ɓe njaaɓni en ɗemɗe
e pine maɓɓe, haa ɗe ngonti ɗe men.

         Ko ngol jinngol addi jawondiral e waasde pamondiral hakkunde ŋadduɓe enndu wooturu he ndeer duunde Afrik, ngam ngol jinngol daɗɗiraa ko majjere e puunti jaggitooɓe, ɓe mbeemni en, ɓe nehiri en ceerndal e pompondiral kinɗe, ɓe momti he men iwdi puɗal e enɗam e korsa leñol, haa ngotuɗen añcindirɓe warindirooɓe, kono hannde so en pamii ko en leñol gootol ngol iwdi puɗal enndu wooturu, maa ngol jinngol iw, lomtoongol enɗam pulaagu Fulɓe he ndeer renndo men, ngam saaynata leñol tan, ko majjineede iwdi puɗal mum e jaaɓneede ɗemɗe e pine janane.

         Musidɓe tedduɓe ngaree ndogen konngol miin ko ! gaddoowol ceerndal he ndeer cori ɓiɗɓe leñol men, ndoganen konngol minen ko min Fulɓe, ngam woni pullo tan ko kaloowo fulfulde (pulaar) walla monaaɗo paarnoriiɗo pulaagu.

 Kinɗe en calaaki, ngam ko jaagorgal keewngal nafa he leñol, ngam so leñol alaa haralleeɓe ngool saasdataa he yuumtere konnguɗi maggol, waɗi ɗuum ko haralleeɓe ngoni fentooɓe geɗe naftorteeɗe he soklaaji ɓiɗɓe ngenndi, tee eɗen nganndi kala geɗal pentangal, ko maa ngal femmbee innde, ko ɗuum addi hannde, konnguɗi keewɗi kaalteeɗi he ndeer renndo hoɗaango men ko janani, ngam kuwtore gollorteeɗe he ndeer hoɗaango renndo men, fenti ɗe ko haralleeɓe jananɓe.

     Sagataaɓe leñol eɗen nganndi, ko pamondiral woni ndaɗɗudi ɓamtaare ɗemngal e ngotaagu leñol, ɗuum noon ngaree cemmbinen ngoo miijo : mbinnden, njanngen, njannginen ɗemngal men ngolliren ngal he soklaaji renndo men, kaalen ngal ñaaƴiren ngal he ndeer renndo men, cemmbinen fooɓre ngotaagu leñol men woni : Tabital Pulaaku, mbaɗen ngal tuugnorgal kawral cori leñol men, haa njottoɗen he fiɓnde ngotaagu suudu baaba.

         Setodiiɓe ɓamtaare leñol, mi yettii kala dadiiɗo darii he yiɗde ɓamtude leñol men, kadi en njejittaa kala dariiɗo he yiɗde caasal pulaagu he winndere ndee, on njaraama.

Tijjaani Mbaalo.


Mercredi 8 Juillet 2009
ba amadou
     


Dans la même rubrique :

Joljole asmaanyankooje - 30/12/2009

Daartol Aduna - 29/10/2009

Naalanke men - 23/07/2009

1 2 3 4