Naalanke men



Naalanke men

Hirjo naalanke tawaa-tawi Fuladuu

        Saanaa Seydi ko jali (naalanke) ñaañeeru Fuladuunaajo ganndaaɗo baawɗo gollal mum , ko o baawɗo yeewtere, jeewte makko ɗee piiw ɗi mbaɗi nafoore mawnde he renndo fulɓe, ko o kirjinoowo leñol mawɗo faade he ligge e ɓamtaare, o woodaa ko to saare Abaa he ndeer tunndu Fuladuu he ngenndi Senegaal.

Hirjo Saanaa Seydi

       Saanaa Seydi wii : Fulɓe woti mboppee pulaagu, on nji’ii kala ko mƴƴi nanndintee ko he pullo, so a yi’ii leñol yoo leñol ɗi wi’a pullo am oo, pullo am oo, ko nagge waɗi, ɗi kine kecce galaaɗi joorɗi, njaatigi nokkaani unaani koɗo waaldaani, ko nagge tan jogii ndee nafoore, nde alaa ɗo haaɗi, kosam ɗam dawanee, nebban ɗam dawanee, jaañe ɗee ndawanee, taaw ɗum dawanee, nguru ɗum dawanee, nge wuurna maa wuurna ɓeyngu maa, nge teddina maa, nge suura maa.

         Saanaa Seydi wii : kala baawɗo no tiiɗno goonɗina ligge liggoo, sabuna faalaa alaa heɓataa, aan a yiɗaa to ngesa, a yɗaa to wuru (jofnde), a nantaaki he deftere (liibur), a wonaa julaajo (julaŋke), a wonaa mahoowo (masoŋ), a wonaa lesoowo, a tafaani, a ɗataani, a winndaani talki, a fiɓaani piɓi, a moccaani, a yarnaani na’i baaba maa, a aynaani na’i neene maa, aan kam ko dogde he ɓaawo baloŋaaru ɓurani maa dogde he ɓaawo ñaloñ (goolewoñ), mi wi’aan ko a malkisaaɗo, kono kadi a malaaka.

Saanaa Seydi wii : Fulɓe tiiɗnee njanngee ɗemngal mon, keɓon ganndal, liggoɗee keɓon jawdi, ngalɗon ndimɗon teddon, sabuna kala leñol ngol janngaani, ngol alaa finɓ, ngol alaa faamɓe, ngol alaa alɗuɓe, maccungaagu woɗɗaaki ngol, sabuna fini weetiyoo ko he waaweede ngonɗon, sabuna kala neɗɗo pinɗo jannguɗo galɗuɗo, sii arii he mon han, ko kañ woodi on, o naftorat on, o fewjanat on, o ligginat on kala no yiɗiri.

 

Miin noon mi haalanat on heddimmi hannde he laayru hee tan ko reende pinal leñol ngol. Alibarka ganndal, alibarka tiiɗnaare, alibarka muñal, alibarka gollal, sii neɗɗo yajaani ganndal, yajaani muñal, yaajnaani tiiɗnaare yaajataa keɓal, Fulɓe sii on nanii ko nii mbiimi, sii on nanaani ko nii mbiimi.

Saanaa Seydi wii : sagataaɓe tiiɗnee mbaɗee gollal ko gollal woni giɗo joom mum, ɓee ɗoo perii ɗanniima ɗaɓɓoyii ganndal ɓee ɗaa perii ɗanniima ɗaɓɓoyii jawdi, aan a eɓɓaani hay huunde, a no ɗo galle baaba maa ɗoo,ngonanɗaa ɗoon tan ko ɓiirtagol kore keddaaɗe ! a no ɗoon woni kammbanal laytu ɓaytuwal, ngal yhataa hay dulaa (nokku), ngal heddataa ñaltawoñ sukaloñ, ngal woortaa hawlu nete, ngal ɗaltaa faandu gerte ɗuuyɗe, kooni a warii neene maa gacce.

Saanaa Seydi wii : hey aan debbo, ɗoo he a wullude he Alla no okkuma ɓiɗɗo han, no a wullu tawo Alla no okkuma ɓiɗɗo kenndeejo (nafoowo), sii wonaa ɗuum han, ɗi woodi mbo Alla okkayta maa han, ko waaynoode heɓde ɓiɗɗo ɓuratnoo ɗuum, ngati neene e baaba mbaawi tan ko femmbude ɓiɗɗo, ngokka ɗum innde mawnina, kono baɗe keewɗe ɗee he damugal ɓiɗɗo, ko ɓiɗɗo oo gollantoo ɗum hoore mum.

Kuɗol Aliw Mbaalo, tergal Peŋgal Tabital Pulaaku Bordo Farnasi.

 


Jeudi 23 Juillet 2009
ba amadou

     


Dans la même rubrique :

Joljole asmaanyankooje - 30/12/2009

Daartol Aduna - 29/10/2009

Hoɗo!! - 08/07/2009

koode - 14/06/2009

1 2 3 4